Onderzoek: gedrag en subjectieve veiligheid fietser in gemengd verkeer

  • Soort:Nieuws Fietsberaad
  • Datum:01-12-2025
Fietsers voelen zich veiliger als de breedte van een met voetgangers gedeeld pad verdubbelt van 3,5 naar 7 meter. En als ze een kruispunt moeten oversteken dan voelen ze zich veiliger als het kruisende autoverkeer 20 km/h rijdt in plaats van 40 km/uur. Dit blijkt uit een simulatorstudie van de Technische Universiteit van Denemarken.

Voor deze studie, die deze zomer is gepubliceerd in het wetenschappelijke tijdschrift Transportation Research Part F, maakten de onderzoekers gebruik van de fietssimulator van de Technische Universiteit van München. Daar lieten ze 49 deelnemers, van wie het overgrote deel wekelijks fietst, een virtuele route afleggen waarin ze twee typen shared space infrastructuur tegenkwamen: een gedeeld pad met fietsers en voetgangers en een ongeregeld kruispunt met kruisend autoverkeer, fietsverkeer en voetgangers. De deelnemers legden deze route acht keer af en kregen te maken met verschillende wegbreedtes, voertuigsnelheden en intensiteiten. Na elke rit noteerden ze hun gevoel van onveiligheid en stress. Ook werden hun oogbewegingen gemonitord om te zien of zij hun blik op hun medeweggebruikers fixeerden.


 
Gedeeld pad
Uit de resultaten blijkt dat de deelnemers sneller fietsten op een gedeeld pad met voetgangers van 7 meter breed dan op een smaller pad van 3,5 meter breed. De fietssnelheid is het hoogst als zowel de voetgangers- als de fietsintensiteit laag is, en ligt dan 3 km/uur hoger dan op het smallere pad bij dezelfde intensiteiten. Als de voetgangersintensiteit omhoog gaat, is de fietssnelheid 2 km/uur lager en als de fietsintensiteit omhoog gaat 1,5 km/uur lager.
Op het smallere pad ervaren de deelnemers een grotere onveiligheid. Ook als de intensiteiten toenamen voelden ze zich onveiliger. Deelnemers die met een hogere snelheid fietsten voelden zich minder onveilig dan zij die een lagere snelheid hadden.


Afbeelding: gedeeld fiets/voetpad uit simulatorstudie (bron: Chou et al., 2025)

Ongeregeld kruispunt
Op het ongeregelde kruispunt lag de snelheid van de deelnemers 6,7 km/uur hoger als het kruisende autoverkeer 20 km/uur reed in plaats van 40 km/uur. De fietssnelheid lag 3,5 km/uur lager bij een grotere stroom kruisende voetgangers.  De deelnemers voelen zich minder veilig als de auto’s harder reden. Ook in deze verkeerssituatie voelen de snellere fietsers zich relatief minder onveilig.
Deelnemers die met een lagere snelheid fietsten, focusten relatief meer op de kruisende voertuigen. Dat deden ze minder als de intensiteit van de kruisende voetgangers hoger lag. Als de voertuigsnelheid 40 km/uur is kijken de fietsers ook meer naar de voertuigen.


Afbeelding: ongereld kruispunt uit simulatorstudie (bron: Chou et al., 2025)

Aanbevelingen
Op basis van de resultaten bevelen de onderzoekers aan om bredere paden aan te leggen waar voetgangers en fietsers de infrastructuur delen. En bij het ontwerp van kruispunten zou men onder meer rekening moeten houden met contextvariabelen, zoals het type fietser dat hier in de regel passeert – onderweg voor het werk, winkelen of vrije tijd, de snelheid van die fietsers en de voetgangersintensiteiten. Zo kan men beter inspelen op zowel de objectieve als subjectieve verkeersonveiligheid van verschillende weggebruikers.
 

Relevantie

Terug naar 'Kennisbank'
Submenu openen

Onderzoek: gedrag en subjectieve veiligheid fietser in gemengd verkeer

Scroll naar boven